نمایـش میدانـی « سـروهای سهـی » بـه‌زودی در کاشمـر

بی‌شک هنر تاثیری فراتر از کلمات دارد. هنر فرصتی فراهم می‌کند تا با صبوری و کنجکاوی، به پرسش بپردازیم . پرسش‌هایی از عوامل مختلف اجتماعی، سیاسی، فرهنگی و اقتصادیِ مردمانی که ساکنان بخشی از تاریخ بوده اند.
نمایش میدانـی «سـروهـای سهــی» به نویسندگی و کارگردانی جناب محمد ناصری چنین فرصتی را برای مردم دیار ترشیز فراهم کرده است. این نمایش در اواخر اردیبهشت روی صحنه خواهد آمد و در آینده نزدیک با استقبال مخاطبان مواجه خواهد شد.
ویژگی های نمایش میدانی
نمایش میدانی در ایران جدید است و ترکیبی از سینما و تئاتر به حساب می‌آید. چون کار در فضای باز و به صورت زنده در مقابل تماشاگران اجرا می‌شود، کار بسیار سخت و در عین حال شیرین است. نمایش میدانی اغلب روایتی از داستان و یا اتفاقاتی است که به طور حقیقی تاریخ سازی کرده است.

نمایش میدانی «سروهای سهی»
به دعوت محمد ناصری به جلسه تمرین گروه نمایشی می رویم. بیش از صد و ده نفر همزمان در حال تمرین نمایش هستند. نمایشی که تاریخ پرفراز و نشیب دیار ترشیزرا برای مخاطب روایت می‌کند و تاریخ شهر و مفاخر و بزرگان را به مخاطب می‌شناساند.
برای آگاهی بیشتر از چگونگی و روند اجرای نمایش میدانی «سروهای سهی» با محمد ناصری نویسنده و کارگردان این نمایش گفتگویی داریم که با هم می‌خوانیم.
با عرض سلام و تشکر از وقتی که در اختیار دو هفته نامه سرو گذاشتید به عنوان اولین سوال بفرمایید از چه زمانی تصمیم به اجرای نمایش میدانی و کارگردانی چنین مجموعه ای گرفتید؟
از ابتدای برنامه ریزی برای برگزاری کنگره 1222 شهید دیار ترشیز، زمزمه هایی مبنی بر این بود که برای ترویج فرهنگ شهادت و معرفی بیش از پیش شهدا به مردم، باید از کارهای نو و بدیع بهره بگیریم و این کنگره متفاوت تر از یادواره های دیگر شکل بگیرد. من پیشنهاد دادم که نمایش میدانی برگزار شود. در جمع بندی دیگران هم نظر مثبت داشتند و خوشبختانه کار هم خوب دارد پیش می رود.
در ساخت این نمایش میدانی چه نهادها یا سازمان هایی همکاری دارند؟
کلیت کار توسط ستاد اجرایی کنگره سرداران شهید شکل گرفت ، البته همه ادارات و نهادها حمایت و همکاری دارند که مسئولیت اصلی آن با فرمانداری کاشمر در راس ستاد است و مجری طرح نیز سپاه است.
در اجرای این نمایش مقاطعی از تاریخ ترشیز انتخاب شده است. انتخاب این مقاطع با توجه به پیش زمینه ذهنی بوده یا پژوهش در این مورد انجام شده است؟
برای این که پیشینه ای از شهرمان به مخاطب بدهیم تصمیم گرفتیم صرفا روی یک مقطع از تاریخ تمرکز نداشته باشیم. یک برش از تاریخ صدر اسلام شروع کردیم تا مخاطب اطلاعاتی در این مسیر به دست آورد و بعد آرام آرام اتفاقاتی که در این دیار افتاده، اتفاقات مهم و اتفاقاتی که جلوه ی نمایشی داشته باشد، در نظر گرفته شد تا به بحث انقلاب و شهدا و مسائل روز رسیدیم.
از برهه های مختلف تاریخی استفاده کردیم، به علما و مشاهیر توجه کردیم. از هر کدام از شهرهای دیار ترشیز یک شهید انتخاب کردیم . شهید شیدایی از بردسکن، شهید غلامعلی‌زاده از کوهسرخ، شهید گلبازی از خلیل آباد و شهید عاصمی از کاشمر. تلاش کردیم از هر منطقه و برهه قطره ای را بگیریم و تلنگر بزنیم و بقیه اش را خود مخاطب دنبالش برود.
سیر داستانتان را چگونه انتخاب کردید؟ چه تجربه ای در این زمینه داشتید؟
یک هنرمند باید تاریخ منطقه خودش را بلد باشد. باید بداند کجا زندگی می کند . موضوعات فرهنگی، اجتماعی و سیاسی منطقه اش را بداند . لذا به عنوان شهروندی که رسالتی در گروه هنر دارم و تحقیقاتی و نوشته هایی داشتم، از پژوهش‌ها و اسناد تاریخی و تجربیاتم هم استفاده کردم تا بتوانم اثر ماندگاری ارائه کنم. پژوهش این اثر 6 ماه زمان برد و نگارش آن 2 ماه به طول انجامید.
در مورد انتخاب بازیگران برایمان بگویید.
از همه بازیگران شهر دعوت کردیم. فراخوان هم دادیم. آنهایی که می شناختیم را دعوت کردیم. برای بقیه فراخوان دادیم. از 280 نفر تست بازیگری گرفتیم. هنرمندان زیادی با ما همکاری می کنند از هنرمندان تعزیه، موسیقی، سینما، تئاتر و افرادی هم هستند که تجربه اول بازیگری‌شان هست و در همین تجربه اول خیلی خوب بازی می کنند.
در این نمایش 70 نفر کار اولشان است، 30 نفر کم و بیش تجربه دارند و 15 نفر افرادی هستند که استاد ما هستند و از این که پذیرفته اند که در کنار ما باشند از آنها متشکرم.
از کی شروع به تمرین کردید؟ روزانه برای این کار چقدر وقت لازم است؟

برای بازیگران دو ساعت تمرین است. برای ما که می خواهیم بیاییم سر این دوساعت تمرین، هفت تا هشت ساعت درگیر هستیم. ایام عید برایمان ایام پرکاری بود. فقط همان روز پنج شنبه تعطیل بودیم. باقی روزها را بچه ها از ساعت 9 تا 12 و نیم می آمدند بعد از ظهر از سه و نیم تا یک ربع به اذان و شب از 7 تا 10 می آمدند. یعنی وقت برای استراحت نداشتند.
هزینه این نمایش میدانی چقدر برآورد شده است؟
برآورد دقیقی نداریم یک سری کارها مثل صحنه و آکسسوار را سپاه انجام می دهد. این ها مخارج زیادی دارد. صحنه نمایش 100 متر در 50 متر است. این صحنه در ارتفاع 1 تا 4 متر با شیب برعکس طراحی شده است. از یک کف 100 متر طول و 50 عرض باید خاکریزی شود و بالا بیاید و آماده شود و به شکل نعل اسبی طراحی شود. کار بسیار دشواری است. در همه جا تماشاگران به سمت صحنه شیب هستند ، در این نمایش صحنه شیب دارد. به حمد الهی دست اندرکاران به ویژه ناحیه مقاومت سپاه و شهرداری و شورای اسلامی شهر در حال انجام این کار هستند.
چند نفر می توانند این نمایش را ببینند؟
ما برای حضور 3 هزار نفر تماشاچی طراحی کرده ایم.
افرادی که دور هستند شما را می بینند؟
تمام بازیگران و کارها ضبط شده است و تمام کارها از باندها پخش می شود. صدا به آخرین نفر هم می رسد و نمایش هم طوری طراحی شده است که فقط برای بزرگسالان نباشد. بچه‌ها بنشینند و بزرگسالان هم بنشینند و تماشا کنند و برایشان جاذبه داشته باشد. سعی کردیم جلوه هایی به نمایش بدهیم که جاذبه داشته باشد.
این نمایش تا چه اندازه با تکیه بر داشته های بومی و دیار ترشیز تهیه شده است ؟
99 درصد کار این نمایش از خود مجموعه شهرستان است. تنها چیزی که از بیرون شهرستان می آید . امکانات نوری است که در کاشمر موجود نیست. ما این امکانات را از مشهد آوردیم.
چند نفر در مجموع در این نمایش فعالیت دارند؟
کلیت افراد فعال در این نمایش 165 نفر هستند و عوامل فنی 30 نفر می باشند.
در مورد جلوه های ویژه چه اقداماتی انجام می شود؟
تمام شلیک ها، انفجارات و تانک ها زنده است. در صحنه اعزام یک اتوبوس قدیمی در قاب قرار می گیرد. شبی 1800 شلیک زنده داریم. در قاب رزم قسمتی رزم رزمندگان با عراقی‌ها انجام می شود و در همین صحنه است که شلیک زنده برگزار می شود. اسب سوار داریم. در صحنه سرو کشمر آتش داریم. یک تلویزیون به ارتفاع 3 متر و طول 20 متر در بک گراند صحنه داریم که در این قاب هم تصاویر مرتبط نمایش داده می‌شود.
تمرین با این جلوه های نمایشی را از کی شروع می‌کنید؟
از ده روز مانده به اجرای نمایش میدانی تمرین با جلوه های ویژه نمایش را شروع می کنیم و از سه روز مانده به نمایش با همه جلوه های ویژه تمرین خواهیم کرد.
اگر نکته ناگفته‌ای باقی مانده بفرمایید.
باید از همه افرادی که بی‌چشم‌داشت و فقط با عشق، صداقت و رفاقت در کنارمان بودند تشکر کنم. مخصوصاً گروه کارگردانی:
جلیل یغمایی، محمدرضا رجب‌زاده، جواد فانی، عباس هوشی، مهدی عراق‌پور، حامد سلیمانی و فهیمه افضلی.
و عوامل اجرایی و فنی:
علیرضا قربان‌زاده (دکور)، محسن شامکانی (تصویر)، سمیرا سلطانی (نور)، علیرضا خنده‌رو (موسیقی)، پریسا وفایی (نریشن)، علی صلواتی (روابط عمومی)، علی‌اکبر نصیرپور (پشتیبانی)، سید مهدی سجادی. عیسی نجار ترشیزی(صدابردار) ، زهرا نجف‌پور (هماهنگی)، زهرا مهدیان‌فر . مریم افتخاری . علی توکلی (عوامل اجرایی)
سپاس ویژه از هنرمندان و هنروران «سروهـای سهـی»، سرهنگ برازنده، بچه‌های بسیج حوزه‌ها و نواحی کاشمر، گروه نمایش آیینی و مقامی، سرهنگ اسکندری، امیر حسین نجار ترشیزی، رضا مرادی، خانم سمیه یزدی و سرکار خانم خدادادی.
در پایان از فرمانداران ، امامان جمعه و شهرداران شهرستان‌های کاشمر، بردسکن، خلیل‌آباد و کوهسرخ، اعضای شورای شهر، مسئولان فرهنگی و به‌ویژه فرماندهی سپاه و ریاست اداره فرهنگ و ارشاد اسلامی دیار ترشیز صمیمانه تشکر می‌کنم.