خانه خورشید؛ جایی که امید دوباره جان میگیرد
بعضی قصهها از یک اتاق کوچک، یک جمع دوستانه یا چند جلسه ساده شروع میشوند و کمکم آنقدر بزرگ میشوند که برای آدمهای زیادی امید میآفرینند. داستان «خانه خورشید» در کاشمر هم از همین جنس است؛ قصه گروهی که سالها پیش فعالیت خود را برای کمک به خانوادههای کمبرخوردار آغاز کردند و چندین سال جلسات و برنامههایشان را در پایگاههای بسیج برگزار میکردند. حالا نزدیک به یک سال است که با افتتاح خانه خورشید، این فعالیتها شکل منسجمتری گرفته و آموزش، اشتغال، توانبخشی و برنامههای فرهنگی و اجتماعی در فضایی مشخص دنبال میشود.
در میان کسانی که سالهاست این مسیر را دنبال میکنند، نام خانم صاحبالزمانی نیز به چشم میخورد؛ مدیری که فعالیتهای اجتماعی و جهادی را در کنار علاقهاش به ادبیات و نویسندگی دنبال کرده است. او نویسنده رمانهای بلند مستند ـ داستانی است و تاکنون ۱۶ اثر ادبی نوشته و منتشر کرده است؛ آثاری که بخشی از آنها به موضوعات اجتماعی و دفاع مقدس میپردازند. فعالیتهای اجتماعی و جهادی او نیز در سالهای گذشته مورد تقدیر قرار گرفته و عنوان برتر «بانوی مردمیار» در سطح کشور را به دست آورده است. همچنین در جشنواره مالک اشتر، لوح تقدیر خود را از دست رهبر شهید دریافت کرده است.
شاید همین پیوند میان روایت و زندگی، باعث شده نگاه او به آدمهای خانه خورشید تنها نگاهی حمایتی نباشد؛ بلکه هرکدام از آنها را صاحب قصهای بداند که میتوان برای ادامهاش راهی تازه پیدا کرد.
صاحبالزمانی میگوید نزدیک به ۱۸ سال است که در مناطق محروم فعالیت دارند و هر جا نشانهای از محرومیت وجود داشته باشد، فارغ از اینکه محله یا روستا باشد، تلاش میکنند به اندازه توان خود در کنار خانوادهها قرار بگیرند. اکنون تعداد زیادی از این افراد تحت پوشش این مجموعه قرار دارند؛ از کودکان کار و خانوادههای بدسرپرست گرفته تا افرادی که با اعتیاد یا ترک تحصیل فرزندانشان دستوپنجه نرم میکنند. خدمات نیز متناسب با نیاز هر خانواده ارائه میشود و تلاش بر این است که حمایتها از کمکهای مقطعی فراتر رفته و به توانمندسازی منجر شود.
خانهای برای یادگیری و بازتوانی
خانه خورشید فضایی برای آموزش، توانبخشی، اشتغال و فعالیتهای فرهنگی است. روزهای چهارشنبه نیز برنامههای ویژهای برای خانوادههای دارای عضو معلول برگزار میشود که در آن مهارتهای زندگی و مهارتهای اشتغال آموزش داده میشود.

حدود ۳۷ تا ۳۸ نفر از افراد دارای معلولیت در این برنامهها حضور دارند و مهارتهایی مانند شمعسازی، گیوهبافی، کیفبافی و حصیربافی را فرا میگیرند. هدف تنها آموزش یک حرفه نیست؛ بلکه تلاش میشود افراد بتوانند محصولات خود را به فروش برسانند، درآمد کسب کنند و در کنار آن، احساس مفید بودن و حضور مؤثر در جامعه را تجربه کنند.
اشتغال؛ اولویت نخست
به گفته صاحبالزمانی، ایجاد اشتغال یکی از مهمترین اولویتهای گروه است. این روند با استعدادیابی آغاز میشود و بر اساس توانایی، علاقه فرد و شرایط بازار، حرفه مناسب انتخاب میشود. آموزشها تا حد امکان به سمت مشاغل زودبازده هدایت میشوند و در مواردی خود گروه نیز برای افراد سفارش و بازار کار پیدا میکند.
اکنون کارگاههایی مانند قالیبافی، تهیه سبزی و ترشی، حصیربافی، گیوهبافی و انواع سوزندوزی فعال است و برخی از این کارگاهها در چند شیفت فعالیت میکنند. آموزش کشت هیدروپونیک زعفران و یونجه و همچنین پرورش قارچ نیز به زنان ارائه میشود تا بتوانند حتی با استفاده از فضای محدود خانه، زمینه درآمدزایی برای خود فراهم کنند.
از ناتوانی در گرفتن قلاب تا حضور در نمایشگاهها
خانم طیرانی، یکی از مربیان خانه خورشید، حدود ۱۰ سال است در زمینه بافتنی و گیوهبافی با کودکان و افراد دارای معلولیت فعالیت میکند. او میگوید در آغاز، بعضی از بچهها حتی توانایی گرفتن قلاب را نداشتند، اما با تمرین و آموزش مستمر، امروز محصولاتی تولید میکنند که در نمایشگاههای تهران، مشهد و دیگر شهرها عرضه میشود.
به گفته طیرانی، حضور خود این افراد در غرفهها و فروش محصولاتی که با دست خودشان ساختهاند، تأثیر زیادی بر روحیه آنان داشته است. آنها علاوه بر دریافت دستمزد، احساس میکنند نقشی در جامعه دارند و میتوانند تواناییهای خود را به دیگران نشان دهند.
بخشی از استعدادهای اعضای این مجموعه نیز در حوزه ورزش شناسایی شده و با معرفی آنان به مربیان و باشگاهها، زمینه پیشرفتشان فراهم شده است. یکی از دختران این مجموعه نیز در مسابقات ورزشی معلولان شرکت کرده و برای رقابتهای کشوری انتخاب شده است.

توانمندسازی فقط درآمد نیست
فعالیتهای خانه خورشید به آموزش حرفه محدود نمیشود و برنامههایی در زمینه مهارتهای زندگی، پیشگیری از آسیبهای اجتماعی، فعالیتهای فرهنگی و ورزشی نیز برگزار میشود. دو صندوق قرضالحسنه مردمی نیز برای تأمین سرمایه اولیه مشاغل افراد مستعد راهاندازی شده است.
برای برخی از اعضای خانه خورشید، این مجموعه فقط یک کلاس آموزشی نیست؛ فضایی است که به آنها کمک کرده از انزوا فاصله بگیرند و دوباره به تواناییهای خود اعتماد کنند.
لیلا یکی از این افراد است. او میگوید حدود ۱۰ سال پیش شرایط روحی سختی داشت، گوشهگیر و خانهنشین بود و به دلیل مشکلات جسمی، دستهایش کاملاً فلج بود و انجام بسیاری از کارها برایش امکانپذیر نبود. از طریق مددکار خود با خانم طیرانی و سپس خانه خورشید آشنا شد و آموزشهایی مانند شمعسازی و ساخت قالبهای سنگ مصنوعی را آغاز کرد. امروز در همین زمینه فعالیت میکند و آرزو دارد این مهارت را به دیگران نیز آموزش دهد. او معتقد است اگر امکانات و مواد اولیه در اختیارش قرار گیرد، میتواند علاوه بر اشتغال خود، برای دیگران نیز زمینه کار ایجاد کند.
فاطمه نیز میگوید پیش از حضور در خانه خورشید بیشتر وقت خود را در خانه میگذراند و ارتباط اجتماعی چندانی نداشت. حضور در این مجموعه باعث شد از خانه بیرون بیاید و در کلاسها شرکت کند. به گفته او، مشاهده استقبال مردم از محصولاتشان در نمایشگاهها انگیزه زیادی برای ادامه فعالیت ایجاد کرده است؛ حتی برخی از افرادی که پیش از این از خانه خارج نمیشدند، اکنون در غرفهها حضور پیدا میکنند و محصولات دستساز خود را میفروشند.
داستان لیلا، فاطمه و دیگر اعضای خانه خورشید نشان میدهد که توانمندسازی همیشه به معنای درآمد و کمک مالی نیست؛ گاهی یک فضای امن، یک مهارت تازه، یک فرصت برای دیده شدن و امکان حضور در جامعه میتواند فردی را که سالها در انزوا بوده، دوباره به زندگی بازگرداند. خانه خورشید نیز تلاش میکند همین مسیر را دنبال کند؛ مسیری از حمایت و آموزش تا اشتغال، اعتمادبهنفس و بازگشت به امید به زندگی












نوشتن نظر:
ارسال پاسخ